ΚΗΛΕΣ

Ως κήλη γενικότερα, αποκαλούμε τη μη φυσιολογική προβολή ενός οργάνου μέσα απ’ το τοίχωμα της κοιλότητας που το περιλαμβάνει. Όσον αφορά την κοιλιά, αυτό μεταφράζεται σε προβολή ενδοκοιλιακού λίπους ή εντέρου μέσω ενός ασθενούς σημείου των κοιλιακών μυών. Η βουβωνοκήλη δημιουργείται για καθαρά ανατομικούς λόγους λόγω ύπαρξης ευένδοτου σημείου στην κάτω κοιλιά. Είναι πιο συχνή στους άντρες, και οι προδιαθεσικοί παράγοντες είναι η παχυσαρκία, το κάπνισμα, η βαριά σωματική εργασία, ο χρόνιος βήχας και οτιδήποτε άλλο αυξάνει την πίεση εντός της κοιλιάς.

Η διάγνωση στηρίζεται στα συμπτώματα και στην κλινική εξέταση. Η βουβωνοκήλη εμφανίζεται ως διόγκωση στη βουβωνική χώρα. Η διόγκωση μπορεί να είναι μικρή ή μεγάλη και μπορεί να συνοδεύεται από πόνο. Σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να υπάρχει έντονος πόνος με μικρή διόγκωση. Αυτό μπορεί να οφείλεται σε φλεγμονή ή νευρικό ερεθισμό, ή μπορεί η αιτία του πόνου να μην είναι η βουβωνοκήλη και να χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση. Η κλινική εξέταση από χειρουργό θέτει εύκολα τη διάγνωση. Σε μικρές βουβωνοκήλες η διάγνωση μπορεί να είναι δύσκολη και μπορεί να χρειαστεί εξέταση με υπερηχογράφημα.

Η απάντηση μπορεί να δοθεί μόνο μετά από εξέταση από χειρουργό. Η επικινδυνότητα μιας βουβωνοκήλης εξαρτάται απ’ την πιθανότητα ανάπτυξης επιπλοκών, όπως η περίσφιξη και ο στραγγαλισμός εντέρου. Μια μεγάλη βουβωνοκήλη που προβάλλει μέσα από ένα σχετικά ασθενές σημείο στο κοιλιακό τοίχωμα είναι σαφώς επικίνδυνη. Μια μη ανατασσόμενη βουβωνοκήλη μπορεί να οδηγήσει σε άμεσες επιπλοκές. Από την άλλη μια μικρή ανώδυνη βουβωνοκήλη είναι απίθανο να προκαλέσει προβλήματα για αρκετούς μήνες ή χρόνια

Και πάλι είναι απαραίτητη η εξέταση από χειρουργό. Είναι δυνατό, σε επιλεγμένες περιπτώσεις, να ακολουθηθεί μη χειρουργική αντιμετώπιση, με ενεργή παρακολούθηση. Αυτό μπορεί να συμβεί με μικρές ασυμπτωματικές κήλες που έχουν πολύ χαμηλή πιθανότητα ανάπτυξης επιπλοκών. Σε αντίθετη περίπτωση υπάρχει σαφής ένδειξη για χειρουργείο. Μη ανατασσόμενες βουβωνοκήλες χρήζουν αντιμετώπισης εντός ολίγων εβδομάδων. Η περισφιγμένη βουβωνοκήλη αποτελεί επείγουσα χειρουργική κατάσταση που χρήζει άμεσου χειρουργείου για ν αποφευχθεί ο στραγγαλισμός και η νέκρωση εντέρου που οδηγεί σε περιτονίτιδα.

Εξαρτάται από τη γενική κατάσταση του πάσχοντα, το μέγεθος της κήλης, και κυρίως, απ’ την προσωπική εμπειρία του χειρουργού. Η αποκατάσταση της βουβωνοκήλης με τοπική ή επισκληρίδιο αναισθησία είναι εφικτή, αλλά μόνο ως ανοικτή επέμβαση. Κατά την προσωπική μου εμπειρία καλό είναι ν’ αποφεύγεται σε παχύσαρκα άτομα, σε όσους είναι αγχώδεις, και σε μεγάλες κήλες, ενώ μπορεί να είναι απόλυτα ασφαλής σε ηλικιωμένους και άτομα υψηλού ρίσκου για γενική αναισθησία.  Για λαπαροσκοπική επέμβαση είναι απαραίτητη η γενική αναισθησία.

Η απάντηση μπορεί να δοθεί μόνο από χειρουργό με ικανή εμπειρία σε όλες τις τεχνικές αποκατάστασης. Οι επείγουσες περιπτώσεις αντιμετωπίζονται μόνο με ανοικτό χειρουργείο. Η προσωπική μου εμπειρία είναι ότι οι περισσότερες βουβωνοκήλες μπορούν να αντιμετωπιστούν λαπαροσκοπικά, αλλά κάποιες φορές είναι προτιμότερο το ανοικτό χειρουργείο. Μεγάλες κήλες με σημαντική παραμόρφωση της ανατομίας είναι προτιμότερο ν αντιμετωπίζονται με ανοικτό χειρουργείο, καθώς έχουν μικρότερες πιθανότητες επιπλοκών και υποτροπών.

Σημαντικά λιγότερος πόνος, ταχύτατη ανάρρωση, ταχύτατη επιστροφή στην εργασία. Η ανοικτή επέμβαση συνοδεύεται από αρκετό πόνο με δυσκολία στις μετακινήσεις για 3-4 ημέρες, μακρά αποχή από την εργασία και ανάγκη για αναλγητικά. Μετά από λαπαροσκοπική επέμβαση ο πόνος είναι ελάχιστος, και αναλόγως του μεγέθους, ο πάσχων μπορεί να επιστρέψει σε καθιστική εργασία σε 2-3 ημέρες απ’ το χειρουργείο, σε ήπια άσκηση στις 7 ημέρες και σε πλήρη γυμναστική στις 14.

Η απάντηση μπορεί να δοθεί μόνο από χειρουργό με εμπειρία στη συγκεκριμένη επέμβαση. Η λαπαροσκοπική τεχνική έχει απόλυτη ένδειξη σε περιπτώσεις υποτροπών μετά από ανοικτή επέμβαση, σε αμφοτερόπλευρες κήλες, και σε επαγγελματίες ή νέα άτομα που επιθυμούν να επιστρέψουν σύντομα στην εργασία και τις δραστηριότητες τους. Είναι επίσης προτιμητέα σε γυναίκες, όπου με την ίδια επέμβαση μπορεί να αντιμετωπιστεί και μια μηροκήλη

Η ρομποτική επέμβαση αυξάνει αδικαιολόγητα το κόστος, διπλασιάζει το χρόνο χειρουργείου, και δεν προσφέρει κανένα πλεονέκτημα σε σχέση με το λαπαροσκοπικό χειρουργείο. Το ρομπότ δεν μπορεί να υποκαταστήσει την ικανότητα και την εμπειρία του χειρουργού.

Η Λαπαροσκοπική Αποκατάσταση Βουβωνοκήλης μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές, όταν εκτελείται από χειρουργό που δεν έχει εκτεταμένη εκπαίδευση και εμπειρία στην τεχνική, και άριστη γνώση της ανατομίας. Γι αυτό το λόγο, είναι καλύτερο να απευθύνεται κανείς σε χειρουργό με εξειδικευμένη εκπα΄δευση και εκτεταμένη εμπειρία στο αντικείμενο.

ΓΑΣΤΡΟ-ΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ

Η γαστρο-οισοφαγική παλινδρόμηση ή όξινη παλινδρόμηση, είναι μια χρόνια κατάσταση που εμφανίζεται στο 10-20% του γενικού πληθυσμού. Η ΓΟΠ περιλαμβάνει μια σειρά συμπτωμάτων που οφείλονται σε παθολογική είσοδο περιεχόμενων του στομάχου  στον οισοφάγο, κυρίως κάψιμο ή πόνο στο στήθος,  σε σημείο που μερικές φορές υποδύεται στεφανιαία νόσο. Μπορεί να εμφανιστεί επίσης ως παλινδρόμηση τροφών στο στόμα ή ακόμα και ως έμετοι, αναπνευστικά προβλήματα ή επιδείνωση άσθματος λόγω παλινδρόμησης οξέος στους πνεύμονες, δύσοσμη αναπνοή ή καταστροφή των δοντιών λόγω χρόνιας επαφής με γαστρικά οξέα. Τα περισσότερα από τα συμπτώματα είναι χειρότερα το βράδυ λόγω κατάκλισης, και μετά από μεγάλα γεύματα.

Η συνηθέστερη αιτία είναι η ύπαρξη διαφραγματοκήλης, που σημαίνει ότι ένα μέρος του στομάχου, συνήθως μαζί με τον βαλβιδικό μηχανισμό που αποτρέπει την παλινδρόμηση, βρίσκεται σε λάθος ανατομικό σημείο εντός του θώρακα αντί της κοιλιάς. Άλλες αιτίες είναι η παχυσαρκία, η εγκυμοσύνη που προκαλεί χαλάρωση του βαλβιδικού μηχανισμού λόγω των ορμονών της εγκυμοσύνης, φάρμακα όπως κορτιζονούχα και γενικά ουσίες που προκαλούν χαλάρωση του βαλβιδικού μηχανισμού, καθώς και σπάνια σύνδρομα που προκαλούν ‘υπεροξύτητα’ του στομάχου, ή δυσλειτουργία του οισοφάγου.  Γενικά η ΓΟΠ επιδεινώνεται από αυξημένο σωματικό βάρος, διατροφικές συνήθειες και τρόπος ζωής, άρα τα συμπτώματα μπορούν να βελτιωθούν με αλλαγή τρόπου ζωής σύμφωνα με τις οδηγίες του ειδικού.

Δυστυχώς η μακροχρόνια έκθεση του οισοφάγου στα γαστρικά οξέα μπορεί να προκαλέσει μεγάλα προβλήματα. Στα πρώτα στάδια αναπτύσσεται χρόνια φλεγμονή της επιφάνειας του οισοφάγου που ονομάζεται οισοφαγίτιδα. Εφόσον αυτή δεν αντιμετωπιστεί, η χρόνια έντονη φλεγμονή μπορεί να οδηγήσει σε ουλώδη στένωση του οισοφάγου, η οποία εκδηλώνεται με απόφραξη του οισοφάγου και αδυναμία κατάποσης στερεών τροφών. Η πιο ανησυχητική επιπλοκή της ΓΟΠ είναι η ανάπτυξη Οισοφάγου Barrett, που αποτελεί μετατροπή των κυττάρων της επιφάνειας του κατώτερου οισοφάγου, σε άλλο καλοήθη τύπο, που όμως εμφανίζει πιθανότητα μετατροπής σε καρκίνο του οισοφάγου. Σπάνια, και εφόσον τα συμπτώματα της ΓΟΠ αγνοηθούν, το αποτέλεσμα μπορεί να είναι η ανάπτυξη καρκίνου του κατώτερου οισοφάγου. 

Η απώλεια βάρους είναι η σημαντικότερη αλλαγή που οδηγεί σε βελτίωση των συμπτωμάτων της ΓΟΠ. Ο καφές και η σοκολάτα περιέχουν ουσίες που προκαλούν χαλάρωση του βαλβιδικού μηχανισμού του κατώτερου οισοφάγου, και η αποφυγή τους βελτιώνει τα συμπτώματα. Το ίδιο ισχύει για το κάπνισμα. Τα αεριούχα ποτά και η μπύρα διατείνουν το στομάχι λόγω απελευθέρωσης του αερίου και προκαλούν διάνοιξη του βαλβιδικού μηχανισμού, επιδεινώνοντας τα συμπτώματα και καλό είναι ν αποφεύγονται. Το κόκκινο κρασί επίσης προκαλεί παλινδρόμηση, κυρίως λόγω των φλαβινοειδών που περιέχει. Καλό είναι επίσης να αποφεύγονται τα μεγάλα γεύματα που επίσης φουσκώνουν το στομάχι και προκαλούν παλινδρόμηση. Καλό είναι ν αποφεύγονται όξινα γεύματα και μπαχαρικά, ενώ πολλοί ασθενείς παραπονιούνται ότι τα συμπτώματα επιδεινώνονται από τροφές όπως η ντομάτα και το μήλο. Τέλος, είναι σημαντικό να μην κοιμόμαστε για περίπου 3 ώρες μετά το βραδινό γεύμα, καθώς ένα στομάχι γεμάτο τροφή σε οριζόντια θέση κατάκλισης σίγουρα θα προκαλέσει συμπτώματα. Πολλοί ασθενείς κοιμούνται με 2-3 μαξιλάρια, καθώς η επικλινής θέση του σώματος μειώνει την παλινδρόμηση. Προσωπικά θεωρώ ότι, επειδή τα μαξιλάρια συνήθως γλιστρούν κατά τη διάρκεια της νύχτας, είναι προτιμότερη η ανύψωση του άνω μέρους του στρώματος. Μερικά βιβλία κάτω από το στρώμα είναι ο απλούστερος τρόπος για να επιτευχθεί αυτό. Εναλλακτικά, υπάρχουν ειδικά μαξιλάρια σφήνες για τον ίδιο σκοπό.

Η θεραπεία πρώτης γραμμής για τα συμπτώματα της ΓΟΠ, είναι φάρμακα που μειώνουν την οξύτητα του στομάχου, εξουδετερώνουν τα γαστρικά οξέα, ή παρέχουν προστασία στην επιφάνεια του οισοφάγου. Το είδος, η δοσολογία και η διάρκεια της αγωγής, καθώς και αν θα χρειαστεί διερεύνηση πριν ξεκινήσει, εξαρτάται από το είδος, τη βαρύτητα και τη διάρκεια των συμπτωμάτων. Για ήπια τυπικά συμπτώματα που βελτιώνονται με την αλλαγή τρόπου, δεν είναι απαραίτητη η διερεύνηση, αλλά καλό είναι αυτή η απόφαση να λαμβάνεται από ειδικό. Η συνηθέστερη αγωγή για πρώτη εμφάνιση ΓΟΠ, είναι μια δοκιμαστική αγωγή 4-6 εβδομάδων με ένα από τα Losec, Laprazol, Nexium ή κάποιο άλλο της ίδιας οικογένειας, σε συνδυασμό με Gaviscon εφόσον υπάρχουν επιπλέον συμπτώματα. Σε άτομα που εμφανίζουν ανεπιθύμητες ενέργειες, χρησιμοποιούμε φάρμακα τύπου Zantac ή κάποιο παρόμοιο. Όλα τα παραπάνω φάρμακα, μειώνουν την οξύτητα των υγρών που παλινδρομούν στον οισοφάγο, χωρίς ν αντιμετωπίζουν την αιτία της παλινδρόμησης που είναι η δυσλειτουργία του βαλβιδικού μηχανισμού. Φάρμακα που βελτιώνουν τη λειτουργία του βαλβιδικού μηχανισμού καλό είναι να μη χρησιμοποιούνται μακροχρόνια, γιατί προκαλούν συμπτώματα ΄παρόμοια με της νόσου Πάρκινσον.  

Σε πολλές περιπτώσεις, τα συμπτώματα της ΓΟΠ επανεμφανίζονται μόλις σταματήσει η παραπάνω αγωγή. Αν συμβεί αυτό, θα πρέπει η φαρμακευτική αγωγή να συνεχιστεί εφ όρου ζωής, στη χαμηλότερη δυνατή δοσολογία. Δεν υπάρχει κανένας σοβαρός κίνδυνος από τη μακροχρόνια χρήση αυτών των φαρμάκων, αν και μπορεί να αντενδείκνυται η χρήση τους σε περιπτώσεις άλλων παθήσεων όπως π.χ. οστεοπόρωση. Πολύ σπάνια μπορεί να εμφανιστούν παρενέργειες όπως πονοκέφαλοι ή πόνοι σε οστά και αρθρώσεις.

Σε μια τέτοια περίπτωση αρχίζουμε να σκεφτόμαστε την πιθανότητα επεμβατικών τεχνικών για τη θεραπεία της παλινδρόμησης. Προηγείται ενδελεχής έλεγχος με Γαστροσκόπηση, Βαριούχο Γεύμα και μέτρηση οξύτητας και πιέσεων στον οισοφάγο (μανομετρία/pHμετρία). Οι επιλογές είναι, είτε ενδοσκοπικές τεχνικές, (Stretta, Esophyx), ή λαπαροσκοπική χειρουργική επέμβαση (Λαπαροσκοπική αποκατάσταση διαφραγματοκήλης, Λαπαροσκοπική τοποθέτηση μαγνητικού δακτυλίου LINX).

Η απόφαση για την ιδανική επεμβατική θεραπεία πρέπει να λαμβάνεται κατά προτίμηση από Λαπαροσκόπο Χειρουργό με ειδική εκπαίδευση στη χειρουργική του γαστρεντερικού, με ειδικό ενδιαφέρον στη χειρουργική οισοφάγου-στομάχου αν είναι δυνατόν, και εμπειρία σε όλες τις τεχνικές καθώς και στην αναγνώριση και αντιμετώπιση των επιπλοκών τους.  

ΧΟΛΟΚΥΣΤΕΚΤΟΜΗ

Η επέμβαση αφαίρεσης χοληδόχου κύστης, (Λαπαροσκοπική Χολοκυστεκτομή), αποτελεί μια από τις συχνότερες χειρουργικές επεμβάσεις παγκοσμίως. Ο λόγος είναι, από τη μία η αύξηση της συχνότητας της χολολιθίασης, λόγω διατροφικών συνηθειών και τρόπου ζωής, κι από την άλλη ότι η ίδια η επέμβαση είναι εξαιρετικά ασφαλής, και σπάνια δημιουργεί προβλήματα. Παρ όλα αυτά, υπάρχει πιθανότητα προβλημάτων, ακόμα και πολύ σπάνιων αλλά επικίνδυνων επιπλοκών.

Υπάρχουν επιπλοκές που σχετίζονται με την αναισθησία, οι οποίες είναι εξαιρετικά σπάνιες σ έναν κατά τα άλλα υγιή πάσχοντα. Όσον αφορά τις καθαρά χειρουργικές επιπλοκές, υπάρχουν οι άμεσες που σχετίζονται με το χειρουργείο, οι ειδικές επιπλοκές που σχετίζονται με τραυματισμούς των χοληφόρων, καθώς και τα προβλήματα που μπορεί να επιμείνουν μετά από ένα επιτυχημένο χειρουργείο. Αυτό που πρέπει να θυμάται κανείς είναι ότι μια έμπειρη χειρουργική ομάδα μπορεί να προβλέψει ή να προλάβει τις περισσότερες από αυτές.

Υπάρχουν αρκετά απλοί τρόποι εκτίμησης του κινδύνου για γενική αναισθησία. Σε γενικές γραμμές, εφόσον κάποιος μπορεί να περπατάει μέτριες αποστάσεις και να ανεβαίνει σκάλες χωρίς προβλήματα, δεν έχει αυξημένο κίνδυνο. Αν αντίθετα υπάρχει καρδιολογικό ή αναπνευστικό ιστορικό, ή αν υπάρχουν συμπτώματα που δεν έχουν ελεγχθεί, θα χρειαστεί ενδελεχής διερεύνηση πριν αποφασιστεί να γίνει χειρουργείο. Αν ο κίνδυνος της αναισθησίας είναι υπερβολικά υψηλός, μπορεί να χρειαστεί ν αποφευχθεί το χειρουργείο.

Η Αιμορραγία είναι το συνηθέστερο πρόβλημα στη χειρουργική. Συνήθως αντιμετωπίζεται με απλά μέσα κατά τη διάρκεια της επέμβασης. Σπάνια μπορεί να είναι τόσο μεγάλη που να χρειαστεί Μετατροπή σε Ανοικτή Επέμβαση για να τεθεί υπό έλεγχο. Εξαιρετικά σπάνια μπορεί να γίνει απειλητική για τη ζωή

-Χειρουργικές λοιμώξεις, συνήθως με τη μορφή μόλυνσης των μικρών επιφανειακών τραυμάτων, σπανιότερα ως απόστημα εντός της κοιλιάς. Αντιμετωπίζονται κυρίως με αντιβίωση, ενώ σε μερικές περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί παροχέτευση αποστήματος από ακτινολόγο με τη βοήθεια υπερηχογραφήματος

-Τραυματισμός εντέρου, είναι μια πολύ σπάνια επιπλοκή, που μπορεί να οφείλεται είτε σε απροσεξία του χειρουργού, ή συνηθέστερα στην ύπαρξη ουλώδους ιστού (συμφύσεων) από προηγούμενες επεμβάσεις  ή φλεγμονές. Αν δεν αναγνωριστεί άμεσα μπορεί να οδηγήσει σε περιτονίτιδα.

Σε γενικές γραμμές ο τραυματισμός χοληφόρων οφείλεται σε δυσκολία αναγνώρισης της ανατομίας της περιοχής. Αυτό μπορεί να είναι αποτέλεσμα πολύ έντονης φλεγμονής, ύπαρξης ουλώδους ιστού από προηγούμενες φλεγμονές, αιμορραγία που δυσκολεύει την αναγνώριση της ανατομίας, ή ανατομικές παραλλαγές. Υπάρχουν πολλές τεχνικές για την αποφυγή τέτοιων τραυματισμών. Αν εξακολουθούν να υπάρχουν αμφιβολίες, διενεργείται ειδική ακτινολογική εξέταση που λέγεται Διεγχειρητική Χολαγγειογραφία, ή μετατροπή σε ανοιχτή επέμβαση. Αν δεν αποφευχθεί ο τραυματισμός, μπορεί να γίνει αντιληπτός άμεσα κατά τη διάρκεια του χειρουργείου, ή τα πρώτα 24ωρα μετά το πέρας της επέμβασης. Μπορεί να υπάρξει εκροή χολής, πυρετός, συμπτώματα περιτονίτιδας λόγω διαρροή χολής στην κοιλιά, ή ίκτερος λόγω απόφραξης χολαγγείων. Η ακριβής φύση του τραυματισμού αναγνωρίζεται είτε με ειδική μαγνητική τομογραφία, ή με ενδοσκοπική εξέταση που λέγεται ERCP. Η τελευταία μπορεί να είναι θεραπευτική όταν ο τραυματισμός είναι μικρός, ενώ μετά από μεγάλες κακώσεις μπορεί να χρειαστεί δεύτερο χειρουργείο για διόρθωση της βλάβης από εξειδικευμένο χειρουργό όσο το δυνατόν νωρίτερα.   

Ο όρος ‘Σύνδρομο Μετά Χολοκυστεκτομή’ χαρακτηρίζει την ύπαρξη συμπτωμάτων μετά από την επέμβαση. Είναι απαραίτητη η διερεύνηση για να εξακριβωθούν τα αίτια. Σ ένα ποσοστό ως 50% πρόκειται για επιμονή των ίδιων συμπτωμάτων, τα οποία λαθεμένα αποδόθηκαν στη χολολιθίαση, ενώ στην πραγματικότητα οφείλονταν σε άλλες αιτίες (γαστρίτιδα, έλκος δωδεκαδακτύλου, σπαστική κολίτιδα). Η δυσλειτουργία των χοληφόρων και η παραμονή μικρών λίθων προκαλούν επίμονα συμπτώματα, που όμως εξαφανίζονται μετά από ERCP.

ERCP

Η Ενδοσκοπική Ανάστροφη Χολαγγειο-Παγκρεατογραφία είναι μια ενδοσκοπική εξέταση που επιτρέπει την πρόσβαση στα κατώτερα χοληφόρα, για απεικόνιση και θεραπευτικούς χειρισμούς. Γίνεται σε νοσοκομείο, με βαριά μέθη και αναλγησία, ή ακόμα και γενική αναισθησία αν είναι απαραίτητο. Η εξέταση εκτελείται περίπου σαν μια γαστροσκόπηση, με το όργανο να προωθείται ως το δωδεκαδάκτυλο όπου καταλήγουν τα χοληφόρα. Στη συνέχεια γίνεται μέσω του οργάνου τοποθέτηση καθετήρα στα χοληφόρα. Γίνεται διάνοιξη του σφιγκτήρα στο κατώτερο σημείο των χοληφόρων και ακτινολογικός έλεγχος. Αν υπάρχουν λίθοι αυτοί ανασύρονται, ενώ μπορεί να χρειαστεί να τοποθετηθεί ειδικός καθετήρας (stent), προσωρινός ή μόνιμος, για καλύτερη παροχέτευση της χολής δια της φυσικής της οδού προς το έντερο.

Μερικές φορές, λίθοι που σχηματίζονται μέσα στη χοληδόχο κύστη, μπορεί να ακολουθήσουν τη φυσιολογική οδό της χολής, να προωθηθούν στα χολαγγεία και να προκαλέσουν προβλήματα. Κατά προτίμηση, και εφόσον αναγνωριστεί, αυτό αντιμετωπίζεται με ERCP πριν τη χειρουργική επέμβαση αφαίρεσης της χοληδόχου κύστης. Εφόσον δεν αναγνωριστεί, και υπάρξουν προβλήματα μετά το χειρουργείο, ή εφόσον υπάρξει τραυματισμός ή δυσλειτουργία των χοληφόρων μετά το χειρουργείο, η ERCP εκτελείται μετεγχειρητικά. Τέλος, η ERCP μπορεί ν αποτελέσει θεραπευτική επέμβαση σε άτομα άνω των 75ετών με συμπτώματα χολολιθίασης, αντιμετωπίζοντας τα προβλήματά τους χωρίς να χρειαστεί χειρουργείο.

Η ανάρρωση εξαρτάται από την ένδειξη, αλλά σε γενικές γραμμές είναι ταχύτατη. Εφόσον γίνεται για αντιμετώπιση χοληδοχολιθίασης, ο πάσχοντας μπορεί να πάρει εξιτήριο την ίδια ή την επόμενη μέρα, ανάλογα με τη γενική κατάσταση τα υγείας του. Σε περιπτώσεις διαφυγής χολής, αυτή σταματάει μετά από 24 με 48 ώρες, αλλά μπορεί να είναι απαραίτητη περαιτέρω παραμονή στο νοσοκομείο ως την πλήρη αποκατάσταση.

Με δεδομένα όλα τα παραπάνω, είναι καλύτερο να απευθυνθεί κανείς σε χειρουργό που να έχει επίγνωση των προβλημάτων που μπορεί να προκύψουν, συστηματική προσέγγιση για την αποφυγή προβλημάτων και εμπειρία στην αντιμετώπιση περίπλοκων ασθενών και των επιπλοκών που μπορεί να προκύψουν.